Figuren en Golfvormen...

6 trak

?ILLEGAL QUANTITY ERROR
Lid sinds
20 september 2002
Berichten
33.894
een blokgolf is een vierkant.
een triangle is een ruit.
de oppervlakte van een ruit is exact de helft van een vierkant.

wat blijkt nu, dit zelfde gaat ook op bij golfvormen... EQ je een blokgolf exact op de helft dan krijg je een trangle.
voorbeeld: een blokgolf is 1000hz. als alles boven de 500hz word weg ge-EQ-ed houden we een trangle over.

we 'zouden' dus kunnen zeggen dat de 'inhoud' van een trangle precies de helft is qua blokgolf...
is dit 'toeval' of bestaat er daadwerkelijk een verband en is dit principe ook los te laten op andere figuren/waveforms?
 

Attachments

  • bloktri.gif
    bloktri.gif
    3,1 KB · Bekeken: 221
Geometrie trekt zich niks aan van Fourier, dus da's toeval ;).
 
Even heel simpel redenerend:
-een square bestaat uit oneven harmonics, volgens 1/n*sin(nx) met n= 1,3,5...
-een triangle bestaat uit oneven harmonics, maar de boventonen zijn veel meer gedempt (formule weet ik zo even niet)
Dus als je de boventonen van een square meer dempt, zou je idd wel eens richting een triangle kunnen gaan.
 
EQ je een blokgolf exact op de helft dan krijg je een trangle.
voorbeeld: een blokgolf is 1000hz. als alles boven de 500hz word weg ge-EQ-ed houden we een trangle over.
De spectra van blokgolf en triangel bevatten beiden oneindig veel boventonen (ook al hoor je daarvan slechts het gedeelte onder de toongrens)
Je kunt een blokgolf van 1000 Hz inderdaad zo filteren dat je precies een triangel overhoudt. Maar die triangel heeft dan wel oneindig veel boventonen. Je hebt daar een speciaal filter voor nodig: een differentiator (zie hieronder).
Als je van een toon van 1000 Hz ALLES wegfiltert boven 500 Hz, dan hou je absolute stilte over, want alle spectraalcomponenten van de blokgolf, inclusief de grondtoon, worden dan volledig onderdrukt.
Even heel simpel redenerend:
-een square bestaat uit oneven harmonics, volgens 1/n*sin(nx) met n= 1,3,5...
-een triangle bestaat uit oneven harmonics, maar de boventonen zijn veel meer gedempt (formule weet ik zo even niet)
Dus als je de boventonen van een square meer dempt, zou je idd wel eens richting een triangle kunnen gaan.


blok: (1/n) * sin(n*x)
triangel: (1/(n*n)) * sin(n*x)

Met andere woorden: als je het spectrum van een triangel kwadrateert, krijg je het spectrum van een blokgolf.
Ook de golfvormen triangel en blok hebben een heel bijzondere relatie: de blokgolf is de afgeleide van de triangelgolf!

Dit verband tussen het vermenigvuldigen (in dit geval kwadrateren) van het spectrum en het differentiëren van de tijdfunctie staat bekend als de differentiatie-eigenschap van de Fouriertransformatie. Dat betekent gelijk dat de wiskundige bewerking differentiëren niets anders is dan een filter! Het heet simpelweg differentiator.

De discrete vorm ervan heet "first difference": het verschil tussen twee opeenvolgende samples.
 
Laatst gewijzigd:
Waveguide7 heeft volkomen gelijk. Wat ik me afvraag:
Beide functies kunnen geschreven worden als een fourierreeks en zijn dus bepaald door hun spectrum. Er moet dus ook een transformatie bestaan tussen deze twee spectra. Dus ik veronderstel dat je door erg strak in het spectrum te snijden (met dirac-functies bvb) willekeurig dicht zou kunnen komen van een triangle. Is zoiets mogelijk of zit je met het probleem dat je een oneindige set basisfuncties hebt en het in het eindige geval niet werkt?
 
@audiocollage: Je komt toch helemaal niet dichter bij een zaagtand door de pulsbreedte van een blokgolf te veranderen?
 
audiocollage
@WaveGuide7 als je een blokgolf zijn pulsbreedte toeschuift kom je ook dichter bij een zaagtand (all harmonics).
Heb je voor die bewerking een (eenvoudige) formule ?
En hoe giet je het onpaar gedoe in die formules hierboven (odd of even ... zoiets dus) ?
als je de pulsbreedte ("duty cycle") van de blokgolf steeds kleiner maakt, is er meer en meer sprake van een "trein van zuivere (Dirac-)pulsen". Het spectrum van zo'n pulstrein bevat inderdaad "alle" harmonischen, maar ze hebben, anders dan de zaagtand, allemaal een even grote amplitude. Daardoor heeft het spectrum van de pulstrein dezelfde vorm als de pulstrein zelf! (Er bestaat geen ander tijdsignaal dat die eigenschap heeft, d.w.z. gelijkvormig is met z'n eigen spectrum, (behalve witte ruis dan)).

Als:
A[n] = amplitude van de n-de boventoon
f = frequentie (in Hz) van pulsgolf
w = 2*pi*f
D = duur (in sec) van duty cycle

dan luidt de formule voor sterkten boventonen pulsgolf met willekeurige pulsbreedte:

A[n] = sin(n*w * D) / n

En hoe giet je het onpaar gedoe in die formules hierboven (odd of even ... zoiets dus) ?

Dat gebeurt al automatisch in de bovenstaande formule, d.w.z. als D = 1/(4*f), dan is
sin(n*w * D) / n =
sin(n*(2*pi*f) * D) / n =
sin(n*(2*pi*f) * 1/(4*f)) / n=
sin(n*(2*pi*f)/(4*f)) / n =
sin(n*(pi/2) / n =
sin(0) / n = 0 als n een even getal is. Dus alle even boventonen zijn nul. Vandaar die holle, nasale klank blokgolf.

Wat ik me afvraag:
Beide functies kunnen geschreven worden als een fourierreeks en zijn dus bepaald door hun spectrum. Er moet dus ook een transformatie bestaan tussen deze twee spectra. Dus ik veronderstel dat je door erg strak in het spectrum te snijden (met dirac-functies bvb) willekeurig dicht zou kunnen komen van een triangle. Is zoiets mogelijk of zit je met het probleem dat je een oneindige set basisfuncties hebt en het in het eindige geval niet werkt?

We spreken van 'transformatie' als het gaat om twee verschillende variabelen (Fourierpaar), in 't geval van audio die van tijd en frequentie. Er kan geen sprake zijn van zoiets als een 'Fouriertransformatie tussen spectra', want daarbij is slechts 1 variabele, de frequentie, in 't spel.
Wel bestaat er een wiskundige relatie tussen beide spectra: de een is het kwadraat van de ander.
Je kunt een driehoekgolf omvormen tot een blokgolf door de driehoek te filteren met een 'differentiatie-filter' de differentiator.
Omgekeerd kun je een blokgolf weer omvormen tot een driehoek met een filter dat de inverse is van die differentiator; die heet - hoe ka 't anders - een integrator.
Overigens zijn beide filters analoog. Wel kun je ze discreet benaderen met elke gewenste graad van nauwkeurigheid.

@audiocollage: Je komt toch helemaal niet dichter bij een zaagtand door de pulsbreedte van een blokgolf te veranderen?

Volgens mij wel. Niet grafisch maar qua inhoud aan boventonen (klankkleur dus).


je komt dichter bij de (Dirac-)pulstrein; met spectrum zie boven.
 
@Waveguide: wat ik bedoelde is een lineaire transformatie tussen de spectra, geen fouriertransformatie. Zoiets kan dan in het einde geval in een matrix geschreven worden (in dit geval dus niet). Ik had er niet aan gedacht dat de een het kwadraat is van de andere en dat dit dus niet lineair is.

Met je redenering ivm met de pulstrein ben ik het eens, behalve dan dat je een andere normering zal hebben gezien je met meerdere diracs te maken hebt.
Je kan het spectrum beschrijven via een kamdistributie, maar dat zijn dan verschoven diracs, dus via filtering kun je daar niet in snijden. Behalve als je de periode van je diracs enorm hoog neemt en dan snijdt in het spectrum tot je de kamdistributie van een zaagtand bekomt. Zou zoiets kunnen werken?

@audiocollage: een perfecte 'pulstrein' zoals het hier genoemd wordt is onmogelijk. Hoe zit het eruit? wikipedia: http://en.wikipedia.org/wiki/Dirac_delta_function Maar dan met een blokgolf (oneindig small, oneindig hoog, oppervlakte = 1)
 
Even heel simpel redenerend:
-een square bestaat uit oneven harmonics, volgens 1/n*sin(nx) met n= 1,3,5...
-een triangle bestaat uit oneven harmonics, maar de boventonen zijn veel meer gedempt (formule weet ik zo even niet)
Dus als je de boventonen van een square meer dempt, zou je idd wel eens richting een triangle kunnen gaan.
een square schreeuwt keihard "HEY!" en houd dan een tijdje z'n bek en daarna weer "HEY!"...
een triangle is geroezemoes maar wel aanzienlijk constanter (houd minder z'n bek)...
de square gooit dus al zijn energie er in 1x uit terwijl de triangle dat in een kleine dosis doet maar bereikt dus minder snel zijn max...
de triangle heeft minder scherpe kantjes en produceerd dus aanzienlijk minder hoge tonen...
meer amplitude afstand t.o.v. de vorige = meer hoog... als je deze hoekjes meer en meer afrond dan hoor je steeds minder hoge freq...
 
...@audiocollage: een perfecte 'pulstrein' zoals het hier genoemd wordt is onmogelijk. Hoe zit het eruit? wikipedia: http://en.wikipedia.org/wiki/Dirac_delta_function Maar dan met een blokgolf (oneindig small, oneindig hoog, oppervlakte = 1)
Hmmm, interessant ???
Enkel wiskundig te verklaren... maar niet auditief weer te geven, dat is hier toch nog een synthforum niet ?
(Ik zag al wolken hangen maar dat onweer veroorzaak ik toch niet door iets auditief te vragen hé ? Donders, donders.)
 
een square schreeuwt keihard "HEY!" en houd dan een tijdje z'n bek en daarna weer "HEY!"...
een triangle is geroezemoes maar wel aanzienlijk constanter (houd minder z'n bek)...
de square gooit dus al zijn energie er in 1x uit terwijl de triangle dat in een kleine dosis doet maar bereikt dus minder snel zijn max...
de triangle heeft minder scherpe kantjes en produceerd dus aanzienlijk minder hoge tonen...
meer amplitude afstand t.o.v. de vorige = meer hoog... als je deze hoekjes meer en meer afrond dan hoor je steeds minder hoge freq...


Bijgaand plaatje zie je 3 golfvormen die er alledrie heel verschillend uitzien maar alledrie precies hetzelfde klinken; er is geen enkel verschil in te horen!
Je kunt de klank van de blokgolf dus niet verklaren met:
een square schreeuwt keihard "HEY!" en houd dan een tijdje z'n bek en daarna weer "HEY!"...
de drie golfvormen hebben een identiek magnitudespectrum zoals hierboven in formule al beschreven.
Dat ze er verschillend uitzien, komt omdat hun fasespectra verschillen.
Aangezien ons gehoor "fase-hardhorig" is, hoor je geen verschillen.
 

Attachments

  • drie_blokgolven.jpg
    drie_blokgolven.jpg
    25,4 KB · Bekeken: 148
Hmmm, interessant ???
Enkel wiskundig te verklaren... maar niet auditief weer te geven, dat is hier toch nog een synthforum niet ?
(Ik zag al wolken hangen maar dat onweer veroorzaak ik toch niet door iets auditief te vragen hé ? Donders, donders.)

zal morgen een paar geluiden en presets posten van pulstreinen
hang on
 
pulstoon

pulstoon

@ audiocollage
in bijgaande code wordt d.m.v. Fouriersynthese een pulsgolf van 100 Hz gemaakt, waarvan de duty cycle 1/6 is (zie figuur).
Om de duty cycle nog korter te maken, verklein de waarde van D. De puls wordt dan steeds "impulsiever".
De formule die voor de berekening van de amplitudes van de sinuscomponenten wordt toegepast: zie post #9
 

Attachments

  • Fouriersynthese pulsgolf.jpg
    Fouriersynthese pulsgolf.jpg
    17,9 KB · Bekeken: 124
  • Preset pulswijdte.txt
    845 bytes · Bekeken: 156
Back
Top