Tertsverwantschap

[Ensemble]

Ik ben aan het bestuderen wat dit nu precies is en vond o.m. dit via Google: "Muzikale relatie tussen toonsoorten die een terts van elkaar verwijderd zijn".

Dat is leuk maar hoe kan ik dit toepassen en wat is het idee ervan? Ik zie het nog niet helemaal.

Om even aan te geven waar ik nu sta. Ik kies bijvoorbeeld een toonsoort, zeg Dmaj en vervolgens speel ik de trappen in een willekeurige volgorde om zo tot een samenhangende accoorden binnen deze toonsoort te komen. Hoe pas ik deze theorie van de tertsverwantschap nu toe? Moet ik na bijvoorbeeld de de eerste gespeelde trap van Dmaj een akkoord dat een terts (klein of groot?) hoger pakken??

Ik snap het nog niet helemaal zoals jullie zien maar wil het wel vandaag uiterlijk om 18.00uur snappen. Tijd is immers geld

Groeten,
ens

 

[trigg]

Ten eerste: je moet helemaal niks


Als je vanuit Dmaj begint, kan je in de toonsoort blijven en een F#m spelen of een terts omlaag, dan kom je bij de Bm uit..

Maarja, je kan ook vanuit een Dmaj naar een F als dat leuk klinkt, of Fm.. doe es gek

Ik weet niet of je iets aan deze reactie hebt overigens

 

[bikkel]

Gebruik alleen de witte toetsen en sla er altijd minimaal eentje over.

Zo doe ik het tenminste allemaal. En dan lekker omzetten met de QY700 in semi-intellectuele toonladders zodat ik niet helemaal als een C-majeur boer overkom.

Succes

 

[trigg]

Gebruik alleen de witte toetsen en sla er altijd minimaal eentje over.

sowieso die zwarte toetsen joh, wat moet je ermee.
wat mij betreft hadden ze die er niet eens op hoeven doen.

wat helemaal top is btw, zijn die toetsen met allerlei kleurtjes, das pas makkelijk:

 

[bikkel]

Ja alleen de zwarte kan ook nog wel, maar daar heb je er dan weer minder van, en da's karig.

Overigens was het achteraf gezien misschien wel een slimmer idee om allemaal gelijke toetsen te gebruiken (met een brailleribbel op de C desnoods) en dan een soort van regenboogje te gebruiken van kleuren over een octaaf. Ziet er wel ontzettend gay uit, maar eigenlijk wel logischer.

 

[sunny pedaal]

die zwarte toetsen zijn voor kleine vingertjes, die witte voor grote vingers.
kijk dus goed naar je handen, of laat ze eens meten alvorens met muziek maken te beginnen.

tav tertsen enzo: ja je kan zo welklinkende toetscombinaties/ accoorden en toonladders welke harmonischer klinken uitdenken.
heeft vaag iets te maken met golfvormen/ natuurkunde en hoe vaak een deelgolf in de grondgolf past , of zoiets ongeveer.
kortom, altijd handig ende leuk om eens flink mee te gaan stoeien. heb je vast wel wat aan, belangrijkst blijft , zoals genoemd, de grootte van je vingers.

 

[Ensemble]

Ok mannen.
Dat ik een grapje maak in mijn beginpost wil niet zeggen dat ik niet geïntereseerd ben in een serieuze reactie. Dus graag een uitleg van iemand die de term en de toepassing wel kent en deze even eenvoudig voor ons hobbyisten kan uitleggen. Witte toetsen, zwarte toesen, lange vingers of kleine vingers zijn nu wel genoemd en laat ik voor wat ze zijn.

Dank u.

 

[trigg]

Ik lees ergens:

De drie hoofdtrappen I, IV en V kunnen vervangen worden door neventrappen.
Dat gebeurt door middel van tertsverwantschap. Dat wil zeggen dat het
akkoord op de trap een terts boven of het akkoord een terts onder de hoofdtrap
deze kan vervangen. Een vervangingsakkoord boven de hoofdtrap noemen we
de mediant. Het vervangingsakkoord op de trap een terts onder het akkoord
noemen we de ondermediant. Het F akkoord kan vervangen worden door D–7
(ondermediant) of A–7 (mediant).

Dat is op zich wel duidelijk wat tertsverwantschap dan is. De F is de kleine terts van de D.. De A is de grote terts van F
Dus speel je een stuk in F, Bb, C kan je de F vervangen voor een D-7 of A-7... (het lijkt me dat ze hier Dm7 en Am7 bedoelen overigens, anders snap ik het niet )

 

[fjoesz]

ja lijkt me wel mineur dan ja
verder vooral een gitaar kopen, dat was nog niet genoemd

 

[zmooc]

Toch eerst nog even een reactie over die toetsen: als je alleen de zwarte toetsen neemt, heb je een pentatonische ladder. Als je niet goed bent met muziektheorie ofzo en je wil toch lekker losgaan zonder al teveel uitproberen en valse noten, gewoon lekker alleen de zwarte toetsen gebruiken:-)

Dan over tertsverwantschap: ik heb er de ballen verstand van, maar wil er toch iets over zeggen aangezien dit draadje anders wel heel dun blijft. Volgens mij betekent het in essentie gewoon dat er maar 1 toon verschil zit tussen het grondakkoord en het tertsakkoord. Bv in C is het grondakkoord C-E-G, op de terts zit Em met E-G-B. De C wordt vervangen door B. Je kunt daarmee dus goed klinkende transities maken.

Maar hopelijk kan iemand dat nog wat beter uitleggen dan ik, want volgens mij valt er nog veel meer over te vertellen.

 

[Ensemble]

Dan over tertsverwantschap: ik heb er de ballen verstand van, maar wil er toch iets over zeggen aangezien dit draadje anders wel heel dun blijft. Volgens mij betekent het in essentie gewoon dat er maar 1 toon verschil zit tussen het grondakkoord en het tertsakkoord. Bv in C is het grondakkoord C-E-G, op de terts zit Em met E-G-B. De C wordt vervangen door B. Je kunt daarmee dus goed klinkende transities maken.

Ok, duidelijk ja. Het gaat mij ook m.n. om die transities.

Dank je wel Zmooc!
Vanavond even uitproberen.

Meer reacties zijn uiteraard welkom.

 

[trigg]

Je kan hele leuke resultaten bereiken als je bv. een melodietje in Cmaj hebt lopen en je verandert de bas naar E of A. Dat soort dingen doe ik regelmatig

Dat is volgens mij precies wat ze bedoelen ook

 

[jick]

Misschien heb je hier wat aan (wel even in vastbijten, maargoed. Muziek spelen leer je niet in 1 dag).

http://www.virtualmusicschool.org/translations/dutch/tonalharmonyinrules.pdf

Het is lastig om helemaal uit te schrijven wat precies bedoeld wordt en wat de mogelijke combinaties zijn, daarvoor moet je eigenlijk gewoon les geven. Ik ga er in ieder geval niet aan beginnen..

 

[Hanz]

Sorry Jick, dat was precies 2 minuten te laat voor Ensemble...
Volgende keer beter opletten, he...

Ik snap het nog niet helemaal zoals jullie zien maar wil het wel vandaag uiterlijk om 18.00uur snappen. Tijd is immers geld

 

[Ensemble]

Waardevolle reactie Hanz.

 

[Ensemble]

@ Jick Dat document is nog best pittig Wel dank uiteraard.

 

[Ensemble]

Ok, ik heb het zojuist ook even opgezocht in het boek Algemene muziekleer van Theo Willemze.

Ik citeer:
Terts verwant noemt men twee drieklanken wanneer de terts van de ene drieklank dezelfde toon is als de prime van de andere drieklank; met d-f-a zijn tertsverwant: f-a-c, f-as-c, f-as-ces en b-d-fis, b-d-f, bes-d-f.

Dus basically wat Zmooc al aangaf.
Ik vind het wel handig dit hoor.

Anyway.
Weer even verder pielen met die akkoorden.

 

[WaveGuide7]

Een bekend voorbeeld van tertsverwantschap is de inzet van het vierde pianoconcert van Beethoven.
Eerst speelt de piano het thema in G-groot (g-b-d). Dan speelt het orkest hetzelfde thema in B-groot (b-dis-fis).

Er is een speciale reden waarom Beethoven dat doet. Het orkest bestaat grotendeels uit instrumenten waarop "fine tuning" mogelijk is. Dat kan dus ragzuiver klinken. Bij pianoconcerten kan dan de inzet van de piano, een getemperd toetsinstrument dat geen fine tuning kent, een beetje rauw klinken. Beethoven gebruikt dus een dubbele truuk: eerst getemperd in de ene toonsoort en dan zuiver in de andere. Verband tussen beiden is die tertsverwantschap...

https://www.youtube.com/watch?v=_x2HpERjg7c

 

[WaveGuide7]

Nog een ander voorbeeld tertsverwantschap: Yesterday F maj <--> d min

 F        Em7          A7               Dm 
Yesterday     all my troubles seemed so far away

De majeurtoonsoort en de mineurtoonsoort die hetzelfde aantal kruisen of mollen hebben, heten in de muziektheorie parallelle toonsoorten.
Tussen parallelle toonsoorten bestaat altijd tertsverwantschap.
In Yesterday wordt gemoduleerd van majeur (F) naar de parallelle mineurtoonsoort (d).